ikona pliku docx

Słowniki języka polskiego notatki

Krótka, 3stronicowa notka o słownikach języka polskiego.


  415 osób zadowolonych z pobrania
ocena: 4.0, 415
Poniżej zobaczysz niesformatowany początek pliku. Cały plik zajmuje 13.98 kB.


Słowniki.

1. Mąszyńskiego 1564, łac-pol, tw. od podstaw, jeśli jakieś słowo istniało u M. to istniało już wcześniej. 1000 str. Wydano w 500 egz. Dochowały się do dziś 22, porządek alfabetyczny, tylko dla pewnych gniazd pojęciowych (pojęcia pochodne mają własny porządek alfabetyczny), pisany przestarzałą metodą, przywołuje wiele przysłów z tamtego okresu, sł. Protestancki, j. Był narzędziem walki światopoglądowej. W okresie ref. Zastępowano pewne słowa innymi (zbór pastor); to była wada sł. - manipulacja językiem.

2. Knapskiego 1621, odp. Na Mąszyńskiego, fala kontrreformacji, sł. Skarbiec, zawierał tom pl-łac i łac-pl, gromadził wszelkie słownictwo, cieszył się wielkim poważaniem. K. Był jezuitą, zwracał uwagę na czystość i poprawność języka, umiarkowany purysta, miał wysokie zdanie o j.pl.

3. Trotza od poł XVII w. Nie wydawano nowych słowników, zmniejszyło się ich znaczenie, wojna, kultura nie rozwijała się wtedy. W poł XVIII nowe prądy oświecenia, nowe sł. Przedruki z Knapskiego nie wystarczyły. Sł.-> nowy „dykcjonarz”, pl-niem-fr, łacina staje sie przestarzałą; prymat przejmuje j. Fr, 1764 Lipsko, różne znaczenia dla jednego wyrazu. Numerowane. Wcześniej ile znaczeń, tyle pozycji danego wyrazu w słowniku. Wprowadzono kwalifikatory (skrócone, pisane kursywą, określenia należące do szczególnej gr. Wyr. np. Med. Do medycyny.);

4. Lindego 6 tomów, j.pl, metoda subskrypcji (nazwiska osób które miały wykupić kolejny tom), 1807-1814 wydawanie, ukazał się w wawie, nast. Wydanie w 1854, gorące przyjęcie, czasy zaborów, a tu ostoja polskości -> język, gwarant zachowania narodowego bytu, Maksymilian Ossoliński sponsorował badania Lindego. Słow. Metodologiczne, precyzyjny, autor podaje skąd zaczerpnął cytat, nie zawiera słów najdawniejszych.

5. Warszawski XX w, Karłowicz, Kryński, Niedźwiedzki, VIII tomów, mniej wiarygodny, dużo błędów. Przeładowany specjalistycznym. Słownictwem, autorzy przyjęli zasadę że opisują wszystko, dużo wulgaryzmów, wydawany 1900-1927, nie podaje źródeł przytaczanych wyrazów, ale zawiera słowa znacznie dawniejsze niż u Lindego i nowsze o stulecie, a także wyrazy gwarowe.

6. Doroszewskiego zaplanowany po II wojnie, 'słownik j.pl'. X tomów + suplement, wydawany 1958-1969, podstawa sł. Współ po dzień dzisiejszy, j. Po II wojnie uwspółcześnił się, np. Mazowizmy => sufiks -ak -> kurczak, ok. 125 tys. Haseł, wyklucza się wyrazy zbyt specjalistyczne, wulgaryzmy, podaje się wszystkie źródła, sł. Nie starsze niż z poł. XVIII w, na podst. Doroszewskiego powstał 'mały sł. j.pl' 1968 Szymczak, itd, skrócona wersja, niepełna dokumentacja

7. Szymczaka sł. Średni, nowszy od doroszewskiego, mniej wyrazów, ale więcej informacji, więcej sposobów użycia, nowsze wyrazy, III tomy, szare płótno (1978-81), ok. 80000 haseł, 10 lat po wydaniu ukazał się suplement przeładowany wulgaryzmami, obniżyła się granica wyczucia wulgaryzmów.

Typy:

ogólne (sł. j.pl, słownictwo przeciętnego polaka), Historyczne (losy danego wyrazu), Frazeologiczne, etymologiczne, Synonimiczne, Gwarowe, Grup społecznych i zawodowych, wyrazów obcych, języka pisarzy (mickiewicz, norwid, pasek, kochanowski), Rymów, A tergo (wyrazy odwrócone, od ost. Litery do pierwszej), ortoepiczne (jak używamy danego wyrazu), Frekwencyjne (częstotliwość używania),możliwość wykluczenia danego autora przy tekstach anonimowych, pecjalny (lekarski), onomastyczne (nazwy własne)

Artykuł hasłowy (to co nast. Po haśle) 1) hasło tytuł, 2) wskazówki morfologiczne opis gramatyczny, 3) def. wyrazu lub jego znaczeń ponumerowane, kwalifikator, brana w łapki, pojedynczy cudzysłów, 4) Przytaczanie związków frazeologicznych lub stałych związków wyrazowych, przysłowia, 5) cytaty przykłady użycia, 6) objaśnienie etymologiczne (trójkątny wyraz, np. <łac>)

To tylko początek pliku. Cały plik zajmuje 13.98 kB. Pobierz całą treść w pliku.

Podziel się

Komentarze (0)

Czy wiesz, że...

... dajemy Ci 100% gwarancję satysfakcji. Jeśli nie będziesz zadowolony z materiałów zwrócimy Ci pieniądze za SMS!