ikona pliku doc

Filozofia - egzamin notatki

historia filozofii w wielkim skrócie do egzaminu


ocena: 4.0, 0
Poniżej zobaczysz niesformatowany początek pliku. Cały plik zajmuje 239.00 kB.


1.Zagadnienia Wstępne
FILOZOFIA
fileo + sophia
fileo - miłować, dążyć ku czemuś, być skłonnym;
sophia - wiedza, mądrość
Filozofia - najbardziej ogólna, fundamentalna, racjonalna i krytyczna wiedza o wszystkim, co istnieje; w znaczeniu źródłowym f. oznaczała umiłowanie mądrości, czyli nieustanne dążenie do wiedzy i poszukiwanie pewności .
Swoiste cechy filozofii:
    maksymalna ogólność - zamiar uczynienia przedmiotem poznania absolutnie wszystkiego, a nie tylko jakiejś warstwy, części rzeczywistości. Punkt widzenia maksymalnie ogólny.
    maksymalny krytycyzm - przyjmowanie, że wszystko może stać się problemem. Nic nie jest rozstrzygnięte, a rozstrzygniętym może stać się jedynie własnym wysiłkiem filozofującego.
Dzieli się ją na: ontologię (teoria bytu), epistemologię (teoria poznania), aksjologię (teoria wartości), antropologię filozoficzną i filozofię społeczną.
DZIAŁY FILOZOFII
    Teoria bytu (inaczej: metafizyka, ontologia) - metafizyka oznacza etymologicznie „po fizyce”, zaś ontologia oznacza „nauka o będącym, o tym co jest”
Dawniej określeń tych używano zamiennie. Od czasu Husserla zwykle traktuje się metafizykę jako refleksję nad tym, co jest nad bytem rzeczywistym, a ontologię jako refleksję nad bytem możliwym. Byty możliwe są szerszym zespołem możliwości.Teoria bytu zajmuje się bytem, strukturą, warstwami poznania.
    Teoria poznania. Dzieli się na dwa działy:
    gnoseologia
    epistemologia
Używane zamiennie albo przy stosowaniu pojęcia „gnoseologia” do czynności i aktów poznania.
Teoria poznania zajmuje się:
    źródła,
    rodzaje
    ogólne metody poznania,
    kryteria prawdy
    Teoria wartości (aksjologia) - refleksja nad wartościami. Zajmuje się:
    genezy wartości
    hierarchie wartości
    relacje między różnymi typami wartości
Dzieli się na działy :
    etyka - teoria wartości moralnych. Przedmiotem są: oceny moralne, problem dobra i zła itd.
    estetyka - teoria piękna i sztuki. Przedmiotem refleksji są właściwości przeżycia estetycznego.
    W koncepcjach tradycyjnych przynajmniej do czasów Kartezjusza (pierwsza połowa XVII wieku), podstawą systemów filozoficznych była teoria bytu (metafizyka). Sposób rozstrzygnięcia podstawowych problemów teorii bytu i przyjmowanych tam założeń określał z góry w znacznym stopniu sposób ujęcia, postawienia i rozwiązywania problemów ze sfery teorii poznania, teorii wartości, a także antropologii - jego istotą, wartościami które go obowiązują itd.
Filozofia jest najbardziej samoświadomą formą ekspresji kulturowej. Można zatem sądzić, że nosi w sobie pewne właściwości epoki w której powstaje. Stąd najbardziej podstawowy podział dzieł filozofii pokrywa się z zasadniczym podziałem historycznym - np. starożytność - filozofia starożytności. Filozofia pragnie wyrazić prawdy uniwersalne, wykraczające poza horyzont epoki. Dzięki temu można mówić o pewnej wspólnocie filozofii w ogóle. - np. Platon, Arystoteles.


DZIAŁY FILOZOFII FUNKCJONUJĄCE DO DZIŚ;

    ONTOLOGIA – teoria bytu (gr, on – byt) od starożytności do odrodzenia

    ETYKA

    ESTETYKA

    FILOZOFIA SPOŁECZNA to filozofia polityki

    HUMANIZM – ontologi filozofia człowieka

    TEORIA POZNANIA I METODOLOGIA


DYSCYPLINY FILOZOFICZNE

Główne dyscypliny filozoficzne są następujące:

- metafizyka lub ontologia czyli nauka o bycie,

- epistemologia czyli teoria poznania ( nauka o źródłach, rodzajach, przebiegu i granicach poznania oraz o istocie wiedzy, prawdy i naukowości),

- logika (jako nauka o poprawnym rozumowaniu, w dużym stopniu pokrywająca się z logiką formalną, czyli matematyczną),

- etyka (nauka o moralności, jej naturze i pochodzeniu, o podstawach obowiązywania norm moralnych),

- estetyka (nauka o pięknie, doświadczeniu estetycznym i twórczości),

- psychologia (dziś usamodzielniona jako dyscyplina pozafilozoficzna)

- historia filozofii (której odrębną gałęzią jest historia filozofii Wschodu, zwłaszcza indyjskiej).

Obecnie używa się też często takich określeń, oznaczających rozległe dyscypliny, jak

- antropologia filozoficzna (filozofia człowieka),

- aksjologia (teoria wartości),

- filozofia religii,

- filozofia dziejów,

- filozofia polityki.

Ta ostatnia tworzy łącznie z etyką tzw. filozofię praktyczną; do dziś żywe jest to ustalenie terminologiczne, wywodzące się jeszcze z pism Arystotelesa.


PODZIAŁY NURTÓW FILOZOFICZNYCH;

MATERIALISTYCZNE;

    Starożytny materializm atomistyczny (nawet świadomość składa się z atomów)

    Mechanistyczny (wszystko jest mechanizmem)

    Współczesny (funkcjonowanie materii zależy od człowieka)

IDEALISTYCZNE

    Idealizm obiektywy (idea istnieje poza człowiekiem np. Bóg)

    Idealizm subiektywny (istotę pierwotną jest indywidualna świadomość człowieka)


POWSTANIE FILOZOFII ( IV W P.N.E.)

Filozofia to wiedza racjonalna, dziedzina ogólnych rozważań opartych na rozumowaniu na temat istoty i struktury bytu (ontologia) człowieka i jego miejsca w świecie (antropologia), tajemnicy istnienia (metafizyka), zasad poprawnego myślenia oraz na temat dobra i zła. Narodziła się w starożytnej Grecji ok VI wieku przed Chrystusem, a podstawowymi czynnikami jej powstania były:
a) Łagodny klimat Grecji kształtujący postawę otwartości wobec zewnętrznego świata
b) Ustrój niewolniczy - grek posiadając liczną służbę mógł oderwać się od przyziemnych zajęć codziennych i oddać teoretycznym rozmyślaniom
c) Uogólnienie konkretnych wiadomości - potrzeba znalezienia racjonalnych odpowiedzi na podstawowe pytania typu: "Jak powstał świat?"
d) Zastąpienie opowieści mitycznych myśleniem racjonalnym
PODZIAŁ TEORII FILOZOFICZNYCH
Podział ze względu na poznanie
empiryzm - filozofia zakładająca wyższość poznania zmysłowego nad rozumowym, w skrajnej postaci odrzucająca wszystko, co nie ma bezpośredniego odniesienia do poznania zmysłowego. Odwrotnością empiryzmu jest idealizm poznawczy.
racjonalizm - filozofia zakładająca możliwość poznania za pomocą tworzenia spójnych i logicznych systemów poglądów, w swojej skrajnej postaci odrzuca ona jakąkolwiek wartość poznania pozaumysłowego.
idealizm poznawczy - filozofia odrzucająca możliwość poznania zewnętrznej rzeczywistości.
Podział ze względu na byt
idealizm - filozofia uznająca pierwszeństwo idei nad rzeczywistością materialną. Uznaje ona obiektywne istnienie idei jako bytów samodzielnych i uważa byt materialny za wtórny w stosunku do świata idei. W skrajnej postaci odrzuca istnienie rzeczywistości materialnej i uznaje ją za złudzenie (idealizm subiektywny).
realizm - filozofia uznająca różne formy współistnienia idei i materii w przeświadczeniu, że obie są bytami obiektywnymi, wzajemnie dopełniającymi się.
materializm - filozofia odrzucająca obiektywne istnienie idei, uważająca, że są one w całości wytworem człowieka, uznająca za to obiektywne istnienie świata materialnego.
aktywizm - filozofia nie uznająca w ogóle bytów jako takich. Według aktywizmu wszystko się tylko "dzieje" i nie ma żadnego istnienia obiektywnego.
fenomenalizm - filozofia, która unika pojęcia bytu obiektywnego i wprowadza w to miejsce pojęcie fenomenu, czyli zbioru odczuć zmysłowych i/lub psychicznych odbieranych przez podmiot (czyli w praktyce przez człowieka) i składających się na wrażenie "istnienia" określonych zjawisk.
SPIRYTUALIZM stanowisko w ontologii, zgodnie z którym cała rzeczywistość jest w swej istocie natury duchowej, a świat materialny stanowi jedynie przejaw aktywności owego pierwiastka duchowego (absolutu, Boga, ducha).
MATERIALIZM
1) kierunek filoz. głoszący, że jedynym istniejącym, samoistnym bytem jest materia; rozróżnia się materializm dialektyczny, materializm historyczny, mechanistyczny i materializm wulgarny;
2) pogląd uznający materię jako pierwotną, a świadomość jako wtórną.
TEORIA POZNANIA (epistemologia, filozofia poznania, gnoseologia), dyscyplina filoz., której przedmiotem jest poznanie i wiedza; zajmuje się m.in. źródłami poznania, jego przedmiotem, granicami i pojęciem prawdy.
STOICY, zał. przez Zenona z Kition w poglądach stoików, zw. stoicyzmem, nastąpiło połączenie racjonalizmu z  materializmem; w fizyce stoicy głosili materialist. monizm w duchu hylozoizmu, finalizmu i panteizmu; w etyce przyjmowali, że szczęście daje człowiekowi tylko cnota, stanowiąca największą doskonałość, jest samowystarczalna (autarkia) i prowadzi do obojętności wobec wszystkiego innego; stoicy postulowali wyzbycie się uczuć (apatia), które uważali za źródło zła; wartość moralną uczynków uzależniali od intencji; logikę pojmowali jako naukę o znaku i o tym, co on oznacza; łącząc racjonalizm z sensualizmem, odróżniali pojęcia naturalne i wytworzone oraz rozważali zagadnienia spostrzeżeń zmysłowych, sądów, kryterium prawdy; tworząc teorię logiki formalnej, uznawali za jej jednostkę nie termin, ale sąd. 4 rodzje afektów (zawiśc pożądliwość, smutek, obawa) Do szkoły stoików należeli m.in.: Chryzyp z Soloj, Seneka, Epiktet i Marek Aureliusz.
CZYM RÓŻNIŁA SIĘ FILOZOFIA STOICKA OD EPIKUREJSKIEJ
To tylko początek pliku. Cały plik zajmuje 239.00 kB. Pobierz całą treść w pliku.

Podziel się

Komentarze (0)

Czy wiesz, że...

... dajemy Ci 100% gwarancję satysfakcji. Jeśli nie będziesz zadowolony z materiałów zwrócimy Ci pieniądze za SMS!