ikona pliku docx

Analiza wiersza "Tkaniny" autorstwa Janusza Stanisława Pasierba notatki

Analiza wiersza "Tkaniny" autorstwa Janusza Stanisława Pasierba


ocena: 4.0, 0
Poniżej zobaczysz niesformatowany początek pliku. Cały plik zajmuje 20.84 kB.


Analiza wiersza Tkaniny autorstwa Janusza Stanisława Pasierba
    Janusz Stanisław Pasierb był księdzem katolickim, historykiem sztuki, poetą, a także eseistą. Urodził się 7 stycznia 1929 roku w Lubawie. Swoje dzieciństwo spędził w Tczewie, zaś lata okupacji w Żabinie, miejscowości położonej nieopodal Tarnowa.
Słownik polskich teologów katolickich 1981-1993, pod red. Mandziuka J., t. 8, wyd. Akademia Teologii Katolickiej, Kraków 1995, s. 429.

    W roku 1947, od razu po ukończeniu liceum, podjął studia filozoficzno-teologiczne w Pelplinie w Wyższym Seminarium Duchownym, ukończył je 5 lat później - w roku 1952. Po uzyskaniu święceń kapłańskich został wikariuszem w parafii św. Mikołaja w Grudziądzu, następnie zaś w Redzie. W roku 1965 został asystentem na Akademii Teologii Katolickiej, która później przyjęła nazwę Uniwersytetu Stanisława Kardynała Wyszyńskiego w Warszawie, ponadto Pasierb był także wykładowcą na innych uczelniach, zarówno krajowych jak i zagranicznych.
Tamże, s. 430-431.

    Pasierb swoje pierwsze prace zamieszczał w "Tygodniku Powszechnym", jeszcze w czasie studiów. Opublikował łącznie 407 prac. Jako poeta także zadebiutował w owym tygodniku. Pierwszym wydanym przez niego wierszem był Powrót jesieni w 1971 roku.
Współcześni polscy pisarze i badacze literatury. Słownik biobibliograficzny, pod red. Czachowskiej J., Szałagan A., t. 10, wyd. Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2007, s. 666-667.


    Przechodząc do meritum - w związku ze swoją profesją, Pasierb tworzył oczywiście dzieła, które zahaczały o tematykę religijną, moralną, etyczną. Jednym z takich "religijnych utworów" jest wiersz Tkaniny.
    Sam tytuł wiersza, bez zapoznania się z jego treścią, nie daje czytelnikowi żadnych skojarzeń religijnych. Jednak po wczytaniu się w treść, utwór jawi czytelnikowi zwykły, namacalny, powszechny, dostępny dla wszystkich przedmiot jako przedmiot święty.
Owy wiersz składa się z czterech zwrotek, każda z nich jest z jednej strony odrębną częścią, całością, jednak w połączeniu zwrotki nakładają się na siebie, dając coraz to wyraźniejszy obraz historii opisanej w utworze.
najpierw czułe pieluszki
potem całodziana suknia
z której może kilkakrotnie wyrastał
ostatnia biała szata szaleńca
Pasierb J. S., Tkaniny [w:] Ślósarska J., Studia z poetyki antropologicznej, wyd. Semper, Warszawa 2004, s. 27.

Pierwsza zwrotka jest określeniem ramy życia Jezusa Chrystusa. Tkaniny takie jak pieluszki, całodziana suknia oraz biała szata szaleńca przywołują różne konteksty z jego życia. Pieluszki są przywołaniem Betlejemskiej Nocy, łącznie ze szczęściem, które za sobą niosła, a jednocześnie niedostatkiem. Całodziana suknia i wyrastanie z niej są natomiast podkreśleniem stałości życia Chrystusa. Z kolei biała szata szaleńca jest metaforą jego ostatniej drogi.
także płaszcze są ważne:
ten którego skraja
dotknęła cierpiąca na krwotok niewiasta
płaszcze rzucone pod kopyta osiołka
w Palmową Niedzielę
i zaraz potem
czerwony płaszcz na grzbiet zorany biczami
Tamże, s. 27.

Druga zwrotka prezentuje motyw płaszcza. Ów okrycie wierzchnie, w kontekście powyższej strofy można zinterpretować jako tkaninę uzdrawiającą, zbawiającą, a także osłaniającą mękę.
Ponadto wyraźnie zarysowuje się tutaj także czerwień, której barwa skojarzona jest z krwią. W wierszu czerwień jest metaforą nierozłączności: miłości oraz ofiary, miłości oraz cierpienia, a także miłości oraz śmierci. Czerwień to krew cierpiącej kobiety oraz samego Jezusa Chrystusa.
Ślósarska J., Studia z poetyki antropologicznej, wyd. Semper, Warszawa 2004,s. 33.

jest sczerniała ze zgrozy chusta Weroniki
potem już tylko przepaska na biodrach
całun i chusta na głowę
anioł je poskładał osobno
jak krzyk rozdarta zasłona świątyni
Pasierb J. S., dz. cyt., s. 28.

Trzecia zwrotka ukazuje tkaninę, na której odciśnięty został wizerunek twarzy Jezusa Chrystusa, mowa oczywiście o chuście Weroniki. Ów tkanina jest wzorem, nakreśleniem drogi Jezusa Chrystusa, która obarczona była masą cierpień, a także poświęceń. Kolejne rzeczy wykonane z tkanin - przepaska, całun oraz chusta na głowę są "tkaninami śmierci"
Ślósarska J., dz. czyt., s. 33. składanymi przez anioła, zaś obok tego obecna jest rozdarta zasłona świątyni, która jest reprezentantką pozostałych trzech tkanin. Z jednej strony, jak już wspomniałam, owe tkaniny są "tkaninami śmierci", natomiast z drugiej są "tkaninami życia wiecznego"
Tamże..

pamiętajmy
że w historii zbawienia
brały udział tkaniny
Pasierb J. S., dz. cyt., s. 28.

Ostatnia, czwarta zwrotka jest apelem podmiotu lirycznego o to, ażeby pamiętać o tkaninach, gdyż są one świadectwem drogi życia, drogi krzyżowej oraz drogi zbawienia Jezusa Chrystusa. Pamiętanie o tkaninach nie oznacza jednak pamięci samej w sobie, ale przede wszystkim oznacza wiarę.
    Tak więc, scenariusz wiersza przedstawia czytelnikowi zmianę, "ruch" tkanin w obrębie życia Jezusa Chrystusa. Tkaniny towarzyszyły mu od zawsze i aż "do końca", ochraniały go i osłaniały.
Jak już wspomniałam, owy "zwykły", dostępny dla każdego "przedmiot" został przedstawiony tutaj jako przedmiot święty, który "dotrzymywał towarzystwa" Jezusowi Chrystusowi podczas jego ziemskiej drogi. Za pomocą metafor dotyczących tkanin podmiot liryczny opisuje czytelnikowi historię owej drogi. Metafora dzięki powszechnie rozumianej symbolice tkaniny jest swoistym nawołaniem do wiary, w tym także nawrócenia się.
Bibliografia:
I. Podmiotowa:
    Pasierb J. S., Tkaniny [w:] Ślósarska J., Studia z poetyki antropologicznej, wyd. Semper, Warszawa 2004.
II. Przedmiotowa:
    Ślósarska J., Studia z poetyki antropologicznej, wyd. Semper, Warszawa 2004.
    Słownik polskich teologów katolickich 1981-1993, pod red. Mandziuka J., t. 8, wyd. Akademia Teologii Katolickiej, Kraków 1995.
    Współcześni polscy pisarze i badacze literatury. Słownik biobibliograficzny, pod red. Czachowskiej J., Szałagan A., t. 10, wyd. Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2007.





To tylko początek pliku. Cały plik zajmuje 20.84 kB. Pobierz całą treść w pliku.

Podziel się

Komentarze (0)

Czy wiesz, że...

... dajemy Ci 100% gwarancję satysfakcji. Jeśli nie będziesz zadowolony z materiałów zwrócimy Ci pieniądze za SMS!